Virüs Nedir? Virüslerin Özellikleri Nelerdir?

0
42

Virüs Nedir? Virüsler Canlı mıdır?

Virüs; cansız bir madde ile canlı bir madde arasında geçiş formu olarak nitelendirilen biyolojik yapılardır. Biraz daha açmak gerekirse; canlı bir madde yapısında bulunması gereken enzimlere sahip değillerdir ancak yapılarında nükleik asit ve protein kılıfı bulunur. Yapılarında enzim ve organel bulunmadığı için canlı vücudu dışında kristal halde cansız (faaliyetsiz) bir şekilde doğada bulunurlar. Ancak canlı bir hücre ile temasa geçtiklerinde o hücrenin enzimlerini ve organellerini kullanarak hayata geçerler ve çoğalırlar. Çeşitli canlılarla yada organ ve dokularla özdeşleşmiş virüs türleri bulunur. Virüsler; bakterilerden insanlara kadar tüm canlı gurupları üzerinde faaliyet gösteren ve onları enfekte edebilen yapılardır.

İlk Virüs Nasıl Bulundu?

Virüsler ilk defa tütün bitkisi üzerinde tespit edilmişlerdir. Tütün bitkisi yapraklarında meydana gelen hastalığın ilk başlarda bir bakteri türü nedeniyle olduğu sanılıyordu ancak mikroskopla yapılan incelemede bakterilere rastlanmıyordu. Daha sonra elektron mikroskobu ile yapılan inceleme sonucu bu hastalığın yeni bir form tarafından hasta edildiği tespit edilmiştir.

Virüslerin Ortaya Çıkışı Nasıl Olmuştur

Virüslerin ortaya çıkışı ile ilgili pek çok hipotez bulunmaktadır. Hipotezlerin bazılarının ortak görüşü; virüslerin cansız maddeler ile canlı maddeler arasında geçiş formu oldukları yönündedir. Yaşam oluşmadan önce dünyada bulunan suların içerisinde basit bazı moleküller oluşmuştur. Hücrelerin ilk olarak basit koaservatlardan evrimleştiği görüşü günümüzde önemlidir. Koaservatlar; su içerisinde bulunan organik bileşiklerin (örneğin yağ damlası gibi), suyun etkisi ile kümelenmeleri (hidrofobik etki) sonucu meydana gelen kabarcıklardır. Koaservatlar zaman içinde özelleşerek DNA ve RNA’nın ilk hali veya ilk haline en yakın madde olan Riboizm maddesine sahip olmuşlardır. Bu madde ile koaservatlar canlılığın en ilkel hali olarak kabul edilir. İşte bu görüşe göre virüsler bu esnada koaservatlardan ayrışarak kendine özgü bir hal aldı.

Başka bazı görüşlere ise virüslerin meteor yolu ile uzaydan geldikleri iddia edilmiştir. Bu sayede dünyada yaşamın oluştuğu fikri ortaya çıkmıştır.

Virüslerin Özellikleri Nelerdir?

Virüsler normal mikroskop (ışın mikroskobu) altında görünmemektedir. Elektron mikroskobu altında görülebilmektedirler. Virüsler bir hücre içerisinde, virion yada parçacıklar halinde bulunabilirler. Virion; gelişimini tamamlamış ve canlı hücreyi enfekte etme yeteneği taşıyan virüs anlamına gelmektedir. Virionlar iki veya üç parçadan oluşabilmektedir.Bu parçalar; DNA veya RNA’dan sadece bir tanesi olabilen genetik materyali taşıyan büyük moleküller, bu molekülleri koruyan ve kapsid adı verilen bir protein tabakası ve bu tabakayı saran bir zardan oluşmaktadır. Virüs parçacıkları şekil olarak kübik, sarmal veya karmaşık şekillerde olabilmektedir. Ayrıca genel olarak virüslerin özellikleri şöyle sıralanabilir.

* Virüsler; bakterlerinden çok daha küçüktür.
* Protein kılıfı ve genetik materyali (RNA veya DNA) içine alan molekülden meydana gelir.
* Virüslerde enzim, hücre zarı ve organel bulunmaz
* Hücre dışında cansız ve kristal haldedir.
* Her virüs özel bir hücre tipine göre evrimleşmiştir. (Beyin hücresi, deri hücresi vs. gibi)
* Virüsler, toprak, hava ve su yolu ile taşınabilirler.
* Çok dayanıklı virüs türleri bulunur. Bu türler aşırı sıcağa ve aşırı soğuğa ve basınca dayanıklıdırlar.
* Virüsler oksijenli yada oksijensiz solunum yapmazlar. Yukarıdaki özelliklerinin sonucu olarak beslenmeye gereksinim duymazlar. Hareket kabiliyetleri yok denecek kadar azdır.

Bazı Virüs Çeşitleri ve Virüslerin Neden Olduğu Hastalıklar

Virüstler; bitkisel virüsler ve hayvansal virüsler olmak üzere ikiye ayrılır. Bitkisel virüslerin kalıtım maddesi RNA’dır hayvansal virüslerin genetik materyali ise RNA veya DNA olabilir. Bitkisel virüs çeşitleri bitkiler üzerinde hastalığa yol açarlar, hayvansal virüs türleri ise hayvan hücrelerini enfekte ederek hastalığa yol açar.

İnsanlarda Görülen Virüs Kaynaklı Hastalıklar; kuduz, çocuk felci, grip, kızamık, sarı humma, su çiçeği, aids, sıtma, ebola, zika, hepatit, kabakulak, uçuk ve siğil olarak sayılabilir. Özellikle günümüzde; Aids virüsü, ebola virüsü, domuz gribi ve kuş gribi gibi virüs türleri tehlike arz etmektedir.

Bakteriyofaj Nedir?

Bakteriyofaj; bakterileri enfekte eden virüslere verilen isimdir. Her bakteri türüne karşı özelleşmiş bakteriyofaj türü vardır. Bakteriyofajlar, bakterilere tutunarak sahip oldukları genetik malzemeyi bakteriye aktarır. Bu genetik malzeme aynı zamanda bakterinin kontrol mekanizmasını ele geçirir. Bu sayede bakteriyofaj çoğalabilir.Son yıllarda özellikle Rusya’da yapılan bilimsel çalışmalarda bakterilerden kaynaklanan hastalıkların tedavisi için Bakteriyofajlar kullanılmaktadır.

Sağlıcakla Kalınız.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here